Nếu bạn từng tra từ "cao đẳng" trong từ điển Trung–Việt, hẳn bạn đã thấy nhiều kết quả khác nhau. Phổ biến nhất là 大专 (dàzhuān). Từ này dùng để chỉ bậc học cao đẳng, hay còn gọi là cao đẳng nghề, kéo dài khoảng 2–3 năm sau trung học phổ thông. Đây là bậc học nằm dưới đại học (本科, běnkē) và trên trung cấp nghề (中专, zhōngzhuān).

Hiểu đúng "cao đẳng trong tiếng Trung là gì" không chỉ giúp bạn dịch chính xác, mà còn giúp bạn giao tiếp tự tin khi nói về học tập, xin việc hay làm hồ sơ du học. Trong bài viết này, mình sẽ cùng bạn mổ xẻ từ 大专, các từ liên quan, cách dùng trong câu và cả những trường hợp bạn nên tránh dùng sai.

Từ vựng chính và cách phiên âm

Từ 大专 (dàzhuān) được ghép từ 大 (dà – lớn, cao) và 专 (zhuān – chuyên, chuyên môn). Khi đọc, bạn cần chú ý thanh điệu: 大 là thanh 4, 专 là thanh 1. Người mới học thường đọc nhầm thành "đại chuyên" mà quên thanh điệu, khiến người nghe hiểu sai.

Ngoài 大专, bạn có thể gặp một số cách nói khác tùy ngữ cảnh:

专科 (zhuānkē): bậc chuyên khoa, thường dùng trong tên trường, ví dụ 职业学院 (zhíyè xuéyuàn).
高职 (gāozhí): viết tắt của 高等职业教育 (gāoděng zhíyè jiàoyù), chỉ giáo dục nghề nghiệp bậc cao.
大专生 (dàzhuānshēng): sinh viên cao đẳng.
大专院校 (dàzhuān yuànxiào): trường cao đẳng.

Khi nói chuyện với người Trung Quốc, dùng 大专 là tự nhiên nhất. Còn 专科 thường xuất hiện trong văn bản hành chính hoặc tên trường.

Phân biệt 大专 với 本科 và 中专

Nhiều bạn nhầm lẫn ba khái niệm này. Cách phân biệt đơn giản nhất dựa vào thời gian đào tạo và trình độ:

本科 (běnkē): đại học, thường 4 năm, cấp bằng cử nhân.
大专 (dàzhuān): cao đẳng, 2–3 năm, cấp bằng cao đẳng.
中专 (zhōngzhuān): trung cấp nghề, thường 3 năm sau trung học cơ sở.

Nắm rõ ba từ này giúp bạn trả lời chính xác khi ai đó hỏi về bằng cấp của bạn.

Cách dùng 大专 trong câu tiếng Trung

Bạn có thể dùng 大专 như một danh từ đứng độc lập hoặc ghép với các từ khác. Dưới đây là vài mẫu câu thực tế:

我读的是大专。 (Wǒ dú de shì dàzhuān.) — Tôi học cao đẳng.
她毕业于一所大专院校。 (Tā bìyè yú yī suǒ dàzhuān yuànxiào.) — Cô ấy tốt nghiệp một trường cao đẳng.
大专学历在就业市场上有一定优势。 (Dàzhuān xuéli zài jiùyè shìchǎng shàng yǒu yīdìng yōushì.) — Bằng cao đẳng có lợi thế nhất định trên thị trường việc làm.

Khi muốn hỏi ai đó học cao đẳng hay đại học, bạn có thể nói: 你是大专还是本科？(Nǐ shì dàzhuān háishì běnkē?) — Bạn học cao đẳng hay đại học?

Một lưu ý nhỏ: trong khẩu ngữ, người Trung Quốc有时 dùng 大专 để chỉ chung cả cao đẳng và đại học chuyên ngành hẹp, nên đừng quá cứng nhắc khi dịch.

Nếu bạn đang tìm một nền tảng học tiếng trung online để luyện thêm từ vựng theo chủ đề giáo dục, hãy thử xem qua các bài học được chia theo cấp độ.

Những từ vựng liên quan đến giáo dục bạn nên biết

Để giao tiếp trôi chảy về chủ đề học tập, bạn nên trang bị thêm một số từ sau:

学历 (xuélì): bằng cấp, trình độ học vấn.
学位 (xuéwèi): học vị, bằng cấp đại học.
毕业 (bìyè): tốt nghiệp.
录取 (lùqǔ): trúng tuyển.
招生 (zhāoshēng): tuyển sinh.
专业 (zhuānyè): chuyên ngành.
课程 (kèchéng): khóa học, môn học.

Khi nói về việc chọn trường, bạn có体 nghe câu: 这所大专的招生分数线是多少？ (Zhè suǒ dàzhuān de zhāoshēng fēnshùxiàn shì duōshao?) — Điểm chuẩn tuyển sinh của trường cao đẳng này là bao nhiêu?

Mẹo nhớ nhanh từ 大专

Thay vì học vẹt, bạn hãy liên tưởng: 大 là "đại" trong đại học, 专 là "chuyên" trong chuyên ngành. Cao đẳng là bậc học thiên về chuyên môn thực hành. Cách liên tưởng này giúp bạn nhớ mặt chữ và nghĩa chỉ trong vài giây.

Những lỗi thường gặp khi dịch "cao đẳng" sang tiếng Trung

Sai lầm phổ biến nhất là dịch "cao đẳng" thành 高等 (gāoděng). Từ này mang nghĩa "cao cấp, bậc cao", không phải tên gọi một bậc học. Ví dụ, 高等教育 là giáo dục bậc cao, bao gồm cả đại học và cao đẳng.

Lỗi thứ hai là dùng 学院 (xuéyuàn) cho mọi trường cao đẳng. Thực tế, 学院 có thể là một khoa trong trường đại học, hoặc một học viện độc lập. Muốn nói chính xác trường cao đẳng, bạn nên dùng 大专院校 hoặc 职业学院.

Lỗi thứ ba là nhầm 中专 với 大专. Hai bậc này khác nhau về thời gian và đối tượng tuyển sinh. Nếu bạn viết hồ sơ xin việc mà ghi sai, nhà tuyển dụng có thể hiểu nhầm trình độ của bạn.

Câu hỏi thường gặp